Dit was For Real Festival 2024

aftermovie @ Ca-chet

De keynote van Fredo De Smet zette aan het denken: hoe kunnen cultuurorganisaties écht dichtbij hun publiek staan? Hoe gaan podiumhuizen op zoek naar hun plek in digitale omgevingen die meerdere functies vervullen en waar de publieke, politieke en commerciële ruimte samenvallen. Hij ziet het zo: "De digitale revolutie is ook een culturele revolutie. Ons wereldbeeld wordt gekanteld. Dat brengt uitdagingen mee die verder gaan dan traditionele antwoorden van 'digitale transformatie'. Maar goed nieuws, om te begrijpen welke rol cultuurorganisaties in de culturele kanteling te spelen hebben, volstaat het om naar het werk van Fred Again te kijken en hoe hij zijn verhaal brengt. Wat leeft er? En daar doet hij iets mee, eerlijk & bewust. Hij vertelt niet zi`jn verhaal aan het publiek, hij vertelt het verhaal vàn het publiek, simple & sampled, tussen zijn publiek of recht vanuit zijn Home Studio." 

Abdelhadi Baaddi is de bezieler van het Innovation:Lab in Utrecht waar theatermakers kunnen experimenteren met digitale technieken zoals Virtual Reality, maar ook met kunstmatige intelligentie. Hoe kan AI structureel en slim worden toegepast in design thinking? Hij vertelde over zijn ervaring met AI als hulpmiddel bij de creatie van een podiumvoorstelling, zoals dansen met je AI-evenbeeld...

NTGent verraste bij het begin van het theaterseizoen met Alva Ishii, een nieuwe ‘medewerker’ van het podiumhuis die volledig digitaal is en nu een rol speelt in creatieve beslissingen. Yves Degrysen, artistiek leider bij NTGent, nam ons mee in het creatieproces en de verwelkoming van hun AI-collega. Ze heeft een stem, een gezicht en is gecreëerd uit alle huismakers van NTGent en getraind met NTGent -archief. Alva moet uitgroeien tot een digitale huisartiest die interviews geeft, theaterstukken maakt en deel uitmaakt van de artistieke directie.

Horen games in een podiumhuis en met welke meerwaarde? Het Playtime festival (Cultuurcentrum Brugge) bereikt na 3 edities nog steeds een jong en divers publiek. De 4de editie in 2025 focust op games, cultuur en maatschappelijke relevante thema’s in de games. Peter Devisch benadrukte het belang van samenwerking (o.a. met 20 partnerorganisaties), het laagdrempelig karakter en de aankleding: mooie verlichting, muziek, gezelligheid. Binnen- en buitenlopen kan en mag. Jafar Hejazi vertelde over zijn ervaringen met Bozar Arcade, waarbij games worden ingezet die niet enkel entertainen, maar waar ook bestaande percepties worden uitgedaagd. Het is onderdeel van de digitale strategie van Bozar met een guideline om games te cureren (geen geweld, geen winnaars of verliezers...).

Fabienne Mathis (Kleintheater Luzern) vertelde waarom ze experimenteren met hun digitaal theater. Het is een manier om zich als klein theater te legitimeren, te differentiëren en zich verder te ontwikkelen als theater & kennisplatform voor technologische innovatie in de kunsten. In Leuven gaat cultuurcentrum 30CC op zoek naar een invulling voor het digitale luik van de toekomstige podiumkunstensite. Veerle Van Schoelant zoekt als artistiek coördinator samen met het team wat de digitale transformatie kan betekenen voor hun cultuurhuis. De Zwitserse dramaturg en theatermaker Yves Regenass inspireerde o.a. met het Next Festival voor games, interactieve kunst en digitaal theater.

In deze sessie vertelden vier makers kort hoe zij VR gebruiken in hun werk. Mariana Cadenas, Sarah Lauwers, Joren Vandenbroucke en Lender Vandevelde stelden elk hun werk voor en spraken over de kansen en uitdagingen die hiermee gepaard gaan, de VR-wereld in de Vlaamse podiumkunstensector en hoe ze vooral elkaar ondersteunden in dit ontdekkingsproces. Nadien gingen ze in gesprek met elkaar en met moderator Abdelhadi Baadi van het Innovation:lab in Utrecht.

Lees meer over de ervaringen van Sarah en Joren in dit artikel. 

Thunderboom Records is een innovatielab voor de muziekindustrie en focust op waarden als toevoeging, inclusiviteit en transparantie, met als doel onafhankelijk te blijven van grote technologiebedrijven. Het innovatielab verkent AI en AR vanwege het toegankelijke karakter en de uitgebreide artistieke mogelijkheden, zoals bijvoorbeeld met de band Gorillaz. Gebruikers kunnen via een QR-code direct een AR-omgeving betreden zonder extra apps te hoeven downloaden, wat mogelijkheden biedt voor marketing, thematisering, wayfinding en merchandising tijdens optredens.

Ze maken hun opwachting in de podiumkunsten, maar wat zijn digitale dramaturgen precies en welke rol vervullen ze? Yves Regenass is een Zwitserse artistieke duizendpoot die graag digitale middelen inzet voor zijn eigen performances of de voorstellingen waarvoor hij als digitale dramaturg optreedt. Mensen laten zien hoe theater en technologie samenkomen, dat is zijn doel. En daarbij niet te erg in definities denken. Check enkele van zijn projecten: Machina Ex, 'real life game theater' waarbij makers en publiek interageren met elkaar. Of Adaptator.ex: open-source software, voor de ontwikkeling van interactieve theaterervaring, dus er kan op verder gebouwd worden. 

Het werk van mediakunstenaar Gertjan Biasino laveert tussen installaties en performances waarin bv. geluid en beeld op bijzondere manieren met elkaar in aanraking worden gebracht. Hij noemt zichzelf een transmedia-artiest en kijkt graag naar hoe technologie een voorstelling kan versterken. Is het omgekeerde het geval? Dan hoeft de technologie niet. 

Cultuurconnect stapte in oktober 2024 mee in Digital On Stage, een Creative Europe samenwerkingsproject dat makers en podiumhuizen uit 6 landen drie jaar lang zal ondersteunen in de productie en distributie van digitale podiumvoorstellingen. Hier lees je meer!